نسیم خردنسیم خرد 2476-43025120191030A look at the Existence and Quiddity of the ‘Time’ in Avicenna’s Philosophyنگاهي به هستي و چيستي «زمان» در فلسفه ابن‌سينا5566FAعلی ریحانیحوزه علمیه قم2019102The ‘time’ plays a considerable role in understanding the existence and various philosophical issues. Thus, throughout history, the philosophers have always paid heed to it and regarded a different status for it, to the extent that some, among the philosophers, have regarded it as a necessary being and some other have regarded it as a merely mental concept. This study is a brief report of the existence and the quiddity of ‘time’ in Avicenna’s view. In the first part, we deal with the following key question: can we consider the ‘time’ as invalid in the outer world or is it a mentally-founded concept having no reality or objectivity? Similarly, it is said that Avicenna accepts the ‘time’ as an objective and real being in his philosophical thought and, to prove that claim, gets help from the two arguments: naturalists’ argument and the metaphysicians’ argument. We will, then, investigate the functions of those arguments. In the second part, the quiddity of the ‘time’ in Avicenna’s view has been studied and it is said, with a reference to the process of the aforementioned definitions and features in Avicenna’s works, that the quiddity of the ‘time’ in his philosophy is the amount of motion as having the irreconcilable prior and posterior parts. In the third part, we will explain the fashion of moving in ‘time’ and antiquity of ‘time’, and will state motion is the preserver of the continuous and non-stop time, and thus, the ‘time’ lacks the beginning and the end. «زمان» در فهم هستي و مسائل گوناگون فلسفي نقشي درخورتوجه دارد؛ ازهمين‌رو، در طول تاريخ همواره فيلسوفان بدان اهتمام داشته و جايگاهي متفاوت براي آن درنظر گرفته‌اند؛ تا جايي که در ميان فلاسفه برخي آن را واجب‌الوجود مي‌دانند و برخي ديگر آن را مفهوم ذهني محض قلمداد مي‌کنند. اين پژوهش گزارش مختصري از هستي و چيستي زمان از ديدگاه ابن‌سينا، به‌دست مي‌دهد. در بخش نخست، به اين مسئلة کليدي مي‌پردازيم که آيا مي‌توان «زمان» را در عالم خارج بي‌اعتبار دانست، يا «زمان» مفهومي ذهن‌بنياد است که بهره‌اي از حقيقت و عينيت ندارد؟ همچنين، بيان مي‌شود که ابن‌سينا «زمان» را به‌مثابة موجودي عيني و حقيقي در تفکر فلسفي خود مي‌پذيرد و براي اثبات اين مدعا از دو برهان «طبيعيون» و «الهيون» مدد مي‌جويد. سپس به بررسي کارکرد اين براهين مي‌پردازيم. در بخش دوم، چيستي و ماهيت «زمان» از نظر ابن‌سينا بررسي شده، با اشاره به روندي که از تعاريف و ويژگي‌هاي مزبور، در آثار ابن‌سينا به دست مي‌آيد، بيان مي‌شود که ماهيت زمان در فلسفة او عبارت است از مقدار حرکت از آن حيث که اجزاي متقدم و متأخر غيرقابل جمع دارد. در بخش سوم نيز به تبيين نحوة حرکت در زمان و مسئلة قدم آن مي‌پردازيم و بيان مي‌شود که حرکتْ حافظ زمانِ مستمر و بلاانقطاع است و از اين نظر زمان مبدأ و پايان ندارد. http://nasimekherad.ismc.ir/WebUsers/nasimekherad/UploadFiles/OK/139807101223523020109-F.pdf